Çivi çakma ve sökme araçları
Ahşaba Çivi Çakma Araçları.
Çivi çakma ve çivi sökme gibi işlerde kullanılan metal dipli aletlerdir. Çekiç genel olarak, gövde ve sap olmak üzere iki bölümden oluşur.
Mobilya Çekici
Cam çekici
Tırnaklı çekiç
Çekiçlerde gövde; üstün nitelikli alaşım çeliğinden yapılır. Gövde şekli kullanıldığı meslek dalına göre değişiklik gösterir. Ahşap işlerinde kullanılan çekiç gövdeleri genellikle 100 ile 800 gr arasında değişir.
Sap; çekiçle vurma işlerinde elle tutulan kısımdır. Sap kısmı, sert ve esnek ağaçtan olabildiği gibi plastik veya lastik geçirilmiş metal de olabilir. Sap boyu, gövde boyunun 2,5 – 3 katı arasında değişir.
Keser
Çivi çakma, çivi sökme ve kaba yontma işlerinde kullanılır. Takım çeliğinden yapılan gövdesinde, çakılan çivinin kaymaması için tırtıllı taban, yontma işlerinde kullanılan kesici pahlı bilenmiş ağız ve çenesinde çivi sökmek için özel şekilli bir delik bulunur.
Keser
Çivi Sökme Araçları:
Çivi sökme aletleri içinde keserleri yine sayabiliriz. Bunun dışında aşağıda tanıtacağım aletlerle de çiviler sökülür.
Kerpeten
Çivi sökme, çivi ve tel kesme işlerinde kullanılan kerpeten, çelikten mafsallı gövdeli ve keskin ağızlı bir alettir. Sap kısmının rahat kavranması ve elektrik yalıtımı için lastikle kaplı olarak ta yapılır.
Kerpeten
Kerpeten
Çivi Sökeceği (Manivela):
Tamamı alaşımlı çelikten, özel şekilli, çivi sökme ve ayırma aracı olarak kullanılır.
Çivi sökeceği. (Manivela)
Ahşaba Çivi Çakma Kuralları
- İşe uygun çivi ve çakma aleti seçilmelidir.
- Çivi çakma aletinin tabanı kontrol edilmeli, bozuk ve kirli tabanlı çakma aleti, özür ortadan kaldırılmadan kullanılmamalıdır. Aksi halde çakma aletinin tabanı, çivi başından kayıp sekecek ve kazalara sebep olabilecektir.
- Çivi çakılırken, ince iş parçası, kalın iş parçasına çakılmalıdır.
- Çivileme, birbirine çok yakın değil, tutma gücünü geniş bir alana dağıtacak şekilde olmalı.
- Çivileme, ahşap lif yapısına paralel doğrultuda değil, zikzaklı yapılmalıdır. Aksi durumda ahşap lif doğrultusunda çatlayarak yarılır.
- Çivileme, budaklı ve arızalı kısımdan yapılmamalıdır.
- Yarılma ihtimali olan sert parçalar çakılmadan önce, çividen ince bir matkapla delinmeli ve bu şekilde çakılmalıdır.
- Sert ahşapları çivilerken çivi uçlarına kaydırıcı (gres yağı, bal mumu, sabun vb.) sürülmelidir.
- Çivi, parça ucundan 2 cm uzaktan çakılmalıdır. Aksi halde parça yarıla bilir.
- Ahşaba çivi çakılırken sağlam olması açısından çiviler birbirine zıt ve hafif eğik olmalı.
Çivi çakma işlem basamakları:
- İşe uygun ahşabı seçiniz.
- Çivi ve çivi çakma aracını seçiniz.
- İş parçalarının altı desteklenerek çivi çakılmalı, kuralına göre parçaları yerleştirmelisiniz.
- Çiviyi baş ve işaret parmağınızın arasına alarak, çakılması gereken noktaya dik olarak yerleştirmelisiniz.
- Budaklı yerlere çivi çakmayınız.
- Öz çatlağı çatlaklara çivi çakmayınız.
- Çivileme birbirine çok yakın değil, tutma gücünü geniş bir alana dağıtacak şekilde olmalıdır.
- Çivi, parça ucundan 2 cm uzaktan çakılmalı, aksi halde parça yarılır.
- Çekicin veya keserin sapını geriden tutunuz, çivinin başına çakma aletiyle hafifçe birkaç darbe yaparak, çivi ucunun parçanın içine girmesini sağlayınız.
- Çiviyi bırakarak, çivi başı iş parçası içerisine girene kadar, normal hızla vurmaya devam ediniz.
- Çivi ucu ahşap yüzeyinin arkasından çıkmış ise, parça ters çevrilerek, çivi başı ahşap lif yönünde bükülmelidir. Bükme işlemi sırasında çivi başını metal bir gereçle destekleyip, çivi ucunu bükünüz.
- Yüzeyden görünmemesi istenen çivi başı, çivi zımbası ile ahşabın içine gömülür.
Ahşaptan Çivi Sökme Kuralları
- İşe uygun çivi sökeceği seçilmelidir.
- Çivi başının sökeceğiniz tırnağına iyice oturduğuna emin olmadan güç uygulanmamalıdır.
- Çivi sökme anında ahşaba ve çevreye zarar verilmemelidir.
- Sökülen çiviler, gelişi güzel sağa sola atılmamalı, aksi halde ayağa batabilir.
Çivi sökme işlem basamakları
- İşe uygun çivi sökeceğini seçiniz.
Çivi başının çivi sökeceği tırnağına yerleştirilmesi
- Çivi başı ahşap yüzeyinden biraz yüksek ise, çekicin tırnak kısmını çivi başının altına takarak yarığa yerleştirilmelidir. Çivi başı yüzeye gömülmüşse, tırnak ağızlarını çivi başına bastırınız ve çekicin tabanından, başka bir çekiçle vurarak sökeceğiniz tırnağına yerleşmesini sağlayınız.
- Çekicin sapını, geriye doğru ve dik konuma gelene kadar asılmak suretiyle çiviyi çekiniz.
- Çivi başının sökecek tırnağına iyice oturduğuna emin olmadan güç uygulamayınız.
- Çivi tamamen çıkmamışsa, çekici geri çekip altına bir ağaç parçası koyup yükselterek tekrar çivi başına takınız ve aynı şekilde asılmak suretiyle çiviyi sökünüz.
Çekiçle çivinin sökülme aşamaları (Çivi sökme anında ahşaba ve çevreye zarar vermeyiniz.)
Çivinin keserle sökülmesi
- Tamamen çakılmış çivileri daha kolay sökebilmek için, çekicin tırnak kısmıyla parçalar birbirinden bir miktar ayrılır (bu işlem tornavida ve çivi sökeceği ile de yapılabilir) sonra ayrılan parça üzerine çekiçle vurulduğunda, çivi başları yukarıda kalı
Levye ile tel çivinin sökülmesi
Kerpetenle tel çivinin sökülmesi
Çivi sökerken kerpetenin tahta üzerinde iz bırakmaması için çivinin yanına kerpetenin dayanacağı yere kalınca bir karton ya da takoz koyunuz. Kerpeten kartonun üzerine bastıracağından tahtada eziklik ve iz olmaz.
Her ne kadar zaman zaman benimde yaptığım gibi sökülen çivileri atmamakta fayda var. Eğer elinizde çivi az ise daha sonra tekrar kullanmak üzere çıkardığınız çivileri düzeltebilirsiniz. Genel olarak çivi sökülürken bir miktar eğrilir. Ya da çakma sırasında arkadan çıkan çivi ucu eğilerek tahtaya gömülmüş olabilir. Bu tip çiviler söküldükten sonra düzeltilerek tekrar kullanılabilir. Fakat unutulmamalıdır ki düzeltilen çivilerin dayanıklılığı azaldığı için çakma sırasında eğilme ihtimali çok yüksektir. Yinede elinizde yeterince çivi varsa eğilen çivileri geri dönüşün kutularına atabilirsiniz.